|
|
Pamuk standardizasyonu, biri elyafın derecesine gideri karakterine göre
olmak üzere iki şekilde yapılır. Derecesine göre yapılan sınıflamada, lifin
rengi, içerdiği yabancı madde ve hazırlama durumu dikkate alınır.
Karakterine göre sınıflamada ise lifin karakteri dikkate alınır (Elyaf
uzunluğu, micronaeri, mukavemeti, elastikiyeti vb.). Türkiye'de bunlardan
derecesine göre sınıflandırma yöntemi uygulanmaktadır.
Karakter standardı uluslararası standarttır.
Türkiye'de standardizasyon derece usulüne göre
yapılır. Bu da Türkiye kendine özgü ulusal hatta bölgesel standartları
vardır. Orta Elyaf pamuğun rollergin çırçırda işlenen "Beyaz" ve "Hafif
Benekli" sınıfları bölgesel düzeyde, diğer pamuklar ulusal düzeyde standardı
bulunmaktadır.
Standardizasyon; Her tip için bir kutu hazırlanır.
Her kutu da yan yana 3, yukarıdan aşağıya 2 göz olmak şartı ile 6 göz
bulunur. Soldan sağa doğru birinci sıranın birinci gözü o sınıfın en yüksek
basamağını, ikinci sıranın en son gözü (sağdaki göz) en alt basamağını
gösterir.
Kontrollerin dayanağı "1705 Sayılı Ticarette Tağşişin Men'i ve
İhracatın Murakabesi ve Korunması Hakkında Kanun" dur.
Kısa Elyaf (Yerli) Pamuk ve Tip
Şeması:
Gossypium herbaceum L., Gossypium arboreum L.
türüne giren pamuklar olup, elyaf uzunlukları 19,05 mm'den kısadır.
|
Grubu |
Çırçırlama |
Tip Numune |
Sınıfı |
Tipi |
|
Yerli |
Rollergin, Sawgin |
Türkiye |
- |
Yerli 1 |
|
Yerli |
Rollergin, Sawgin |
Türkiye |
- |
Yerli 2 |
|
Yerli |
Rollergin, Sawgin |
Türkiye |
- |
Yerli 3 |
Uzun Elyaf Pamuk ve Tip Şeması:
Gossypium barbadence L. türüne giren pamuklar
olup, elyaf uzunlukları 30,48 mm ve daha uzundur.
|
Grubu |
Çırçırlama |
Tip Numune |
Sınıfı |
Tipi* |
|
Uzun Elyaf |
Rollergin, Sawgin |
Türkiye |
- |
(Kendi İsmi)-1 |
|
Uzun Elyaf |
Rollergin, Sawgin |
Türkiye |
- |
(Kendi İsmi)-2 |
|
Uzun Elyaf |
Rollergin, Sawgin |
Türkiye |
- |
(Kendi İsmi)-3 |
| Uzun Elyaf |
Rollergin, Sawgin |
Türkiye |
- |
(Kendi
İsmi)-4 |
*Çeşidin adı yazılır.
Örneğin çeşit "Sea Land" ise tip "Sea Land 1", "Sea Land 2" ... gibi;
çeşit "Delcerro" ise tip "Delcerro 1", "Delcerro 2" ... diye 4 adet
tip mevcuttur.
Orta Elyaf Pamuk ve Tip Şeması:
Gossypium hirsutum L. türüne giren pamuklar
olup, elyaf uzunlukları 19,05-34,54 mm arasındadir.
|
Grubu |
Çırçırlama |
Tip Numune |
Sınıfı |
Tipi |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Beyaz |
Standart
Ekstra |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Beyaz |
Standart 1 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Beyaz |
Standart 2 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Beyaz |
Standart 3 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Beyaz |
Standart 4 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Beyaz |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege1 |
Beyaz |
Standart
Ekstra |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Beyaz |
Standart 1 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Beyaz |
Standart 2 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Beyaz |
Standart 3 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Beyaz |
Standart 4 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Beyaz |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi2 |
Beyaz |
Standart
Ekstra |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Beyaz |
Standart 1 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Beyaz |
Standart 2 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Beyaz |
Standart 3 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Beyaz |
Standart 4 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Beyaz |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova3 |
Beyaz |
Standart
Ekstra |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Beyaz |
Standart 1 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Beyaz |
Standart 2 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Beyaz |
Standart 3 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Beyaz |
Standart 4 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Beyaz |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Hafif Benekli |
Standart 1 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Hafif Benekli |
Standart 2 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Hafif Benekli |
Standart 3 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Hafif Benekli |
Standart 4 |
| Upland |
Sawgin |
Türkiye |
Hafif Benekli |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Hafif Benekli |
Standart 1 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Hafif Benekli |
Standart 2 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Hafif Benekli |
Standart 3 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Hafif Benekli |
Standart 4 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege |
Hafif Benekli |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Hafif Benekli |
Standart 1 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Hafif Benekli |
Standart 2 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Hafif Benekli |
Standart 3 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Hafif Benekli |
Standart 4 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Ege
Tipi |
Hafif Benekli |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Hafif Benekli |
Standart 1 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Hafif Benekli |
Standart 2 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Hafif Benekli |
Standart 3 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Hafif Benekli |
Standart 4 |
| Upland |
Rollergin |
Türkiye-Çukurova |
Hafif Benekli |
Standart 5 |
| |
| Upland |
Sawgin, Rollergin |
Türkiye |
Renkli |
Renkli 1 |
| Upland |
Sawgin, Rollergin |
Türkiye |
Renkli |
Renkli 2 |
| Upland |
Sawgin, Rollergin |
Türkiye |
Renkli |
Renkli 3 |
| Upland |
Sawgin, Rollergin |
Türkiye |
Renkli |
Renkli 4 |
| |
| Upland |
Sawgin, Rollergin |
Türkiye |
Tip Dışı |
Tip Dışı (Özürlü) |
| Upland |
Sawgin, Rollergin |
Türkiye |
Tip Dışı |
Tip Dışı (Kuşbaşı) |
| Upland |
Sawgin, Rollergin |
Türkiye |
Tip Dışı |
Tip Dışı
(Avaryalı) |
1
"TürkiyeEge"
tip numune için üretim bölgesi: İzmir, Menemen, Bergama, Manisa, Turgutlu,
Salihli, Alaşehir, Balıkesir, Tire, Torbalı, Söke, Aydın, Nazilli, Denizli,
Milas Köyceğiz, Ödemiş ve Bursa.
2 "Türkiye-Ege Tipi" tip
numune için üretim Bölgesi: Antalya, İskenderun, Antakya, Iğdır,
Kahramanmaraş, Gaziantep, Adana, Mersin, Ceyhan, Osmaniye, Reyhanlı,
Nusaybin, Diyarbakır, Şanlıurfa ve diğer üretim bölgeleri.
3 "Türkiye-Çukurova" tip
numune için üretim bölgesi: Adana, Mersin, Ceyhan, Osmaniye ve diğer üretim
bölgeleri.
Bunun yanında linter pamuklar ile lif
döküntüsü pamukların tip şemaları ise şöyledir:
Linter Pamukların Tip Şeması:
|
Grubu |
Çırçırlama |
Tip Numune |
Sınıfı |
Tipi |
| - |
Lintergin |
Türkiye |
A Sınıfı |
Linter (A-1) |
| - |
Lintergin |
Türkiye |
A Sınıfı |
Linter (A-2) |
| - |
Lintergin |
Türkiye |
A Sınıfı |
Linter (A-3) |
| - |
Lintergin |
Türkiye |
B Sınıfı |
Linter (B-1) |
| - |
Lintergin |
Türkiye |
B Sınıfı |
Linter (B-1) |
| |
Lintergin |
Türkiye |
Tip Dışı |
- |
Lif Döküntüsü Pamukların Tip Şeması:
|
Grubu |
Çırçırlama |
Tip Numune |
Sınıfı |
Tipi |
| - |
- |
Türkiye |
İplik İmalatı
Lif Döküntüsü |
Döküntüsü
pamuklar meydana geliş şekline göre (mekan, makine, ürün)
tiplendirilerek, temiz veya kirli olarak nitelendirilebilir. |
| - |
- |
Türkiye |
Çırçır
İmalatı Lif Döküntüsü |
Meydana
geldikleri (elde edikleri) yer itibariyle tiplendirilerek, temiz veya
kirli olarak nitelendirilebilir. |
Orta Elyaf Pamukların Renk Dereceleri ve
Yabancı Madde Oranları Şöyledir:
|
Sınıf
|
Tip
|
Renk Derecesi
|
Yabancı
Madde Oranı* (%) |
| |
|
|
Rollergin |
Sawgin |
| |
| Beyaz |
Standart
Ekstra |
11-1,11-2,11-3,11-4 |
(-) - 4,0 |
(-)-0,1 |
| |
Standart 1 |
21-1,21-2,21-3,21-4 |
4,0 - 5,2 |
0,1 - 1,8 |
| |
Standart 2 |
31-1,31-2,31-3,31-4 |
4,6 - 6,6 |
1,2 - 2,4 |
| |
Standart 3 |
41-1,41-2,41-3,41-4 |
5,5 - 7,7 |
1,8 - 3,2 |
| |
Standart 4 |
51-1,51-2,51-3,51-4 |
6,6 - 9,0 |
2,4 - 4,0 |
| |
Standart 5 |
61-1,61-2,61-3,61-4 |
7,5 - 10,5 |
2,9 - 5,3 |
| |
| Hafif Benekli |
Standart 1 |
31-1,31-2,31-3,31-4 |
4,6 - 6,6 |
1,2 - 2,4 |
| |
Standart 2 |
41-1,41-2,41-3,41-4 |
5,5 - 7,7 |
1,8 - 3,2 |
| |
Standart 3 |
51-1,51-2,51-3,51-4 |
6,6 - 9,0 |
2,4 - 4,0 |
| |
Standart 4 |
61-1,61-2,61-3,61-4 |
7,5 - 10,5 |
2,9 - 5,3 |
| |
Standart 5 |
71-1,71-2,71-3,71-4 |
8,85 - 12,8 |
4,3 - 6,9 |
| |
|
Renkli |
Renkli 1 |
24-1,24-2,24-3,24-4
25-1,25-2,25-3,25-4 |
3,6 - 5,6 |
1,2 - 2,4 |
|
|
Renkli 2 |
34-1,34-2,34-3,34-4
35-1,35-2,35-3,35-4 |
4,5 - 6,7 |
1,8 - 3,2 |
|
|
Renkli 3 |
44-1,44-2,44-3,44-4
45-1,45-2,45-3,45-4 |
5,4 - 7,8 |
2,4 - 4,0 |
|
|
Renkli 4 |
54-1,54-2,54-3,54-4
55-1,55-2,55-3,55-4 |
6,3 - 9,3 |
2,9 - 5,3 |
* İhtiyarı olarak
|
